Management 2.0

Management 1.0 volstaat niet meer. Er is een sterk toegenomen concurrentie om het beste talent op de arbeidsmarkt. Internet en sociale media impliceren een vrijwel complete transparantie van de bedrijfsvoering. Deze en andere trends noodzaken tot Management 2.0. Een van de meest concrete implicaties van Management 2.0 is de omkering van verantwoordelijkheid en aansprakelijkheid. Terwijl in Management 1.0 de baas zijn ondergeschikten aanspreekt op hun prestaties, wordt in Management 2.0 met name ook de leidinggevende verantwoordelijk gemaakt en gehouden voor zijn eigen functioneren; hoe goed stelt deze leidinggevende anderen in staat om te presteren en te excelleren, hoe snel en adequaat reageert hij op vragen, klachten en problemen?

Mijn eigen ervaring met Management 2.0 is gebaseerd op het gedachtegoed van Gerard Endenburg, in de vorm van de ‘sociocratische organisatiemethode’. Endenburg was zijn tijd ver vooruit toen hij, meer dan veertig jaar geleden, in zijn eigen onderneming een methodiek ontwikkelde om deze onderneming meer stuur- en leervermogen te geven. Dit resulteerde in een organisatiemethode die gebaseerd is op de circulariteit van macht en zeggenschap, waarin beleidsbeslissingen op basis van informed consent worden genomen en elke leidinggevende via een (wat we tegenwoordig noemen) "360 graden"-procedure wordt benoemd en aangestuurd.

Fabrique, een ontwerpbureau met vestigingen in Amsterdam, Delft en Rotterdam, werkt sinds tien jaar met de sociocratische organisatiemethode. Volgens Paul Stork, een van de partners van Fabrique, heeft deze manier van werken en organiseren het ontwerpbureau veel meer transparantie en vertrouwen gebracht, en bovendien een heldere structuur waarin het creatieve kapitaal van de onderneming floreert. Het sociocratische antwoord op de Management 2.0-uitdaging laat ook zien dat ondernemers, bestuurders en toezichthouders fundamenteel anders gaan denken over hun rol en positie. Paul Stork memoreert hoe in Fabrique een plan van hem, voor een nieuwe dienst aan klanten, sneuvelde: "Eerst dacht ik: kom op, dit is mijn bedrijf, ik ben de baas, en nou gaan jullie me vertellen dat mijn plan niet deugt? Maar de anderen keken er op basis van hun informatie heel anders naar. Zij wisten dingen die ik niet wist. Uiteindelijk vond ik het ook geen goed idee meer, en daar ben ik nu blij om."

Ondertussen hebben tientallen ondernemingen en andere organisaties in onder meer Nederland, Brazilië, Canada, USA en Duitsland de sociocratische methode omarmd en toegepast – veelal ondersteund door medewerkers van het Sociocratisch Centrum Nederland of (internationaal) The Sociocracy Group. Al deze organisaties hebben indrukwekkende resultaten met Management 2.0 geboekt.

 

 

Sjoerd Romme is hoogleraar Entrepreneurship & Innovation aan de TU/e. Hij heeft aan de Universiteit van Tilburg gestudeerd en is gepromoveerd aan de Universiteit Maastricht. Sjoerd Romme publiceert over ondernemerschap, organisatie-ontwerp en innovatiemanagement en is als commissaris verbonden aan diverse ondernemingen. Hij is op Twitter onder @GeorgesRomme te vinden.